Novi Zakon o strancima donio velike promjene: Sve manje Rusa u Crnoj Gori, Turaka sve više

Novi Zakon o strancima, ranije uvedene sankcije prema državljanima Rusije, kao i najave uvođenja viznog režima prema toj zemlji, značajno su uticali na promjenu strukture stranaca koji borave u Crnoj Gori. Prema procjenama i podacima nadležnih institucija, broj ruskih državljana u našoj zemlji je u opadanju, dok istovremeno raste broj državljana Turske.

Prema informacijama do kojih je došao „Dan“, Crnu Goru je u posljednjih nekoliko godina napustilo više od 14.000 ruskih državljana. Kao najčešći razlozi za odlazak navode se otežano poslovanje, restriktivne mjere i visoki troškovi života.

Većina onih koji su napustili Crnu Goru preselila se u Srbiju i Španiju. Srbija je posebno privlačna zbog fleksibilnijih uslova za poslovanje, naročito u IT sektoru, dok Španija privlači povoljnijim administrativnim i ekonomskim uslovima.

Prije ovog talasa iseljavanja, u Crnoj Gori je bilo registrovano više od 20.000 ruskih državljana koji su u zemlji boravili po osnovu vlasništva nad nekretninama, spajanja porodice ili privremenog boravka.

Prema podacima Ministarstva unutrašnjih poslova sa kraja prošle godine, u Crnoj Gori je boravilo oko 100.000 stranaca sa regulisanim statusom, što predstavlja približno 15 odsto ukupnog stanovništva. Broj se, u zavisnosti od perioda presjeka podataka, kretao između 99.600 i 100.800 lica.

Kada je riječ o strukturi stranaca, primjetne su značajne promjene. Iako su ruski državljani i dalje među najbrojnijim strancima u Crnoj Gori, njihov broj je u padu, dok broj državljana Turske bilježi kontinuirani rast.

Prema zvaničnoj statistici s kraja prošle godine, najbrojnije grupe stranaca sa regulisanim boravkom bile su:

– Srbija – 24.538 lica;
– Rusija – 21.153 lica;
– Turska – 13.396 lica.

Posebno je upadljiv rast broja državljana Turske, s obzirom na to da ih je krajem 2023. godine bilo oko 9.400.

Sagovornici upozoravaju da su danas ti odnosi vjerovatno drugačiji, imajući u vidu nastavak odliva stranaca, prije svega ruskih državljana.

Monstat je i ranije ukazivao da se podaci Ministarstva unutrašnjih poslova zasnivaju na administrativnim evidencijama izdatih dozvola za boravak, što se razlikuje od metodologije klasičnog popisa stanovništva. To znači da određeni broj stranaca i dalje posjeduje važeće dozvole, iako veći dio godine fizički ne boravi u Crnoj Gori.

Srbija privlačna za poslovanje

Kao jedan od glavnih razloga zbog kojih se ruski državljani odlučuju za preseljenje u Srbiju navode se povoljniji uslovi za poslovanje i jednostavnije finansijske procedure.

Srbija je zadržala liberalniji režim ulaska i boravka za ruske državljane, dok su bankarske procedure značajno jednostavnije nego u Crnoj Gori, čiji bankarski sektor dosljedno primjenjuje evropske sankcione pakete i stroge kontrole porijekla novca.

Prema posljednjim dostupnim podacima, u Srbiji trenutno privremeni boravak ima više od 48.000 državljana Rusije. Značajan broj novih zahtjeva odnosi se upravo na lica koja su ranije imala regulisan boravak ili razvijene poslove na crnogorskom primorju.

Istovremeno, Srbija bilježi i rast broja dodijeljenih državljanstava ruskim državljanima. Samo u prvih pet mjeseci ove godine srpski pasoš dobila su 44 ruska državljanina, dok je od 2022. godine do sredine 2026. godine taj broj premašio 300.

Najveći broj Rusa koji iz Crne Gore prelaze u Srbiju preregistruje svoje IT kompanije ili preduzetničke radnje u Beogradu i Novom Sadu, koristeći pogodnosti koje nudi sistem jedinstvene radne i boravišne dozvole.

S druge strane, Crna Gora je, u procesu usklađivanja sa viznom i bezbjednosnom politikom Evropske unije, pooštrila uslove za boravak i poslovanje određenih kategorija stranaca, što je dodatno uticalo na promjene u strukturi stranih državljana koji žive i rade u zemlji.

(DAN)

Foto: AI