Deset godina duhovne vertikale Bara: Saborni hram Svetog Jovana Vladimira proslavio veliki jubilej

Saborni hram Svetog Jovana Vladimira u Baru obilježio je desetogodišnjicu osvećenja Svetom arhijerejskom liturgijom, koju je 26. septembra služio Mitropolit crnogorsko-primorski Joanikije, uz sasluženje Mitropolita lovčanskog Bugarske pravoslavne crkve Gavrila, Episkopa buenosajreskog i južnocentralno-američkog Kirila, administratora Mitropolije zagrebačko-ljubljanske i dioklijskog Pajsija, brojnog sveštenstva i vjernog naroda.

Centralnom događaju jubileja prisustvovali su i predstavnici Rimokatoličke crkve i Islamske zajednice, kao i ličnosti iz političkog, kulturnog i javnog života Bara. Jubilarni program počeo je prethodne večeri predstavljanjem spomen-knjige „Dugo očekivani dan“, dok je za večeras najavljen koncert muzičkog ansambla „Fenečki biseri“.

U prazničnoj besjedi Episkop Kirilo govorio je o smislu hrama i hrišćanskog života, povezujući jubilej barskog Sabornog hrama sa istorijom Hrama Hristovog Vaskrsenja u Jerusalimu, čije je osvećenje obavljeno 335. godine, upravo 26. septembra po novom kalendaru.

Prema njegovim riječima, hram nije samo građevina, već mjesto susreta čovjeka sa Bogom i obnove zavjeta sa Njim. Govoreći o temelju na kojem se gradi Crkva, Vladika je posebno izdvojio „tvrdu vjeru“ apostola Petra, koji je u Hristu prepoznao Boga, ističući da je upravo takva vjera temelj na kojem se Crkva gradi kroz vjekove.

Kirilo je naglasio i da se krstovaskrsni put Crkve, sa svim stradanjima i nadom u Vaskrsenje, ne može odvojiti od Jerusalima, ali ni od istorije hrišćanstva u Baru.

„Nije slučajno što Jerusalim povezujemo sa Barom i što taj hram u Jerusalimu povezujemo sa ovim hramom koji slavi tek 10 godina“, poručio je Episkop Kirilo, dodajući da je suština Crkve u jednom hramu, odnosno u jednom duhovnom tijelu koje svjedoči Hristovo Vaskrsenje kroz vrijeme.

„Od Jerusalima do Bara isti Gospod Isus Hristos, [...] ista žrtva i isto svjedočanstvo Vaskrsenja Hristovoga i u Jerusalimu i u Baru“, kazao je Kirilo.

Poseban dio njegove besjede bio je posvećen obnovi hrišćanske duhovne vertikale Bara. Podsjetio je na osvećenje Crkve Svete Trojice na Rumiji 2005. godine, kao i Manastira Prepodobnog Sergija 2009. godine, naglašavajući da se hrišćanska priča Bara ne može posmatrati kao lokalna, već kao dio šireg, univerzalnog predanja Crkve.

Govoreći o Sabornom hramu, podsjetio je da je 2016. godine njegovo osvećenje predstavljalo veliki crkveni događaj, jer je u Baru bila prisutna Jerusalimska patrijaršija, predvođena Patrijarhom Teofilom, zajedno sa Patrijarhom srpskim Irinejem i predstavnicima drugih pomjesnih pravoslavnih crkava.

„To je dan u koji je sažeta istorija Crkve od Jerusalima do grada Bara“, kazao je Kirilo, povezujući taj događaj i sa hiljadugodišnjicom mučeničke končine Svetog Jovana Vladimira. Prema njegovim riječima, Bar je time, pored svoje istorijske i prirodne prepoznatljivosti, dobio i „svoju duhovnu vertikalu“ i „svoju dušu“.

U nastavku je pozvao vjernike da hrišćanski život razumiju kao stalno nošenje sopstvenog krsta i slijeđenje Hrista, podsjećajući da je i Sveti Jovan Vladimir svoj život položio na tom putu.

„Uzmimo svi svoj krst, pođimo za Hristom, sledujmo Njemu“, poručio je Episkop Kirilo, čestitajući praznik sabranima.

Joanikije: Hram kao svjedočanstvo jedinstva Crkve

Nakon Svete liturgije sabranima se obratio Mitropolit crnogorsko-primorski Joanikije, koji je govorio o desetogodišnjem jubileju kroz blagodarnost Bogu, ali i o trudu brojnih ljudi koji su učestvovali u izgradnji Sabornog hrama.

Podsjetio je na ulogu blaženopočivšeg Mitropolita Amfilohija, koga je opisao kao „velikog pokretača, velikog stvaraoca, velikog duha“, koji je vizionarski pokrenuo izgradnju dva velika saborna hrama – u Podgorici i Baru.

Mitropolit Joanikije kazao je da je put izgradnje bio praćen brojnim teškoćama, iskušenjima i nesporazumima, ali da su se, zahvaljujući smirenju, ljubavi i žrtvi Mitropolita Amfilohija, kao i radu arhitekata, inženjera, graditelja i umjetnika, različiti napori na kraju objedinili.

„U jednom zajedničkom dejstvu ovaj hram je završen lijepo i veoma brzo“, istakao je Mitropolit Joanikije.

Osvrćući se na dan osvećenja, Mitropolit je posebno naglasio da se tada, po njegovim riječima, projavilo jedinstvo Crkve Božije. Govoreći o značaju hrama, poručio je da se suština ne iscrpljuje u građevini, već da je „hram jedan“, a da je taj hram Crkva Božija, koju, kako je kazao, ni „vrata paklena“ ne mogu nadvladati.

Joanikije je vjernike pozvao i na ličnu duhovnu obnovu – borbu sa grijehom, strastima i manama i nastojanje da čovjek svoje srce učini hramom Božijim.

„Da se u njega useli Gospod Isus Hristos, da se nastani Njegovom ljubavlju u našim srcima, da ljubimo jedni druge“, poručio je Mitropolit.

Zahvaljujući svima koji su došli na jubilej, Mitropolit Joanikije posebno je istakao Mitropolita Gavrila, a povodom desetogodišnjice ustanovljeno je i odlikovanje Mitropolije crnogorsko-primorske „Krst Svetoga Jovana Vladimira“.

Ovo odlikovanje uručeno je Mitropolitu Gavrilu, Episkopu Kirilu i protojereju-stavroforu Obrenu Jovanoviću. Gavrilu je priznanje dodijeljeno za usrdno služenje, arhipastirsko staranje o Crkvi Hristovoj i posebnu ljubav prema Mitropoliji crnogorsko-primorskoj; Kirilu za desetogodišnje arhipastirsko služenje i propovijedanje Jevanđelja Hristovog, dok je protojerej-stavrofor Obren Jovanović odlikovan za dugogodišnju svešteničku službu i poseban doprinos pripremi osvećenja Sabornog hrama.

Mitropolit Joanikije posebno je pohvalio i trud oca Slobodana Zekovića, namjesnika barskog i starješine Sabornog hrama, kao i bratstva hrama i sveštenstva barskog namjesništva u organizaciji jubileja.

„Raduje me kad vidim kako složno i zajedno rade i trude se“, kazao je Mitropolit, zahvalivši im na organizaciji svečanosti.

Sabrane je blagoslovio i Mitropolit lovčanski Gavrilo, koji je zahvalio na prilici da učestvuje u obilježavanju značajnog jubileja.

Riječi blagodarnosti uputio je i prota Slobodan Zeković, ističući radost zbog dolaska arhijereja i sveštenstva iz više eparhija Srpske pravoslavne crkve, kao i predstavnika Ruske i Bugarske crkve, ali i brojnog vjernog naroda.

Jubilarno sabranje nastavljeno je trpezom hrišćanske ljubavi.

Hram osveštan 2016. uz učešće predstavnika pravoslavne vaseljene

Saborni hram Svetog Jovana Vladimira u Baru osveštan je 25. septembra 2016. godine, u godini obilježavanja hiljadugodišnjice mučeničkog stradanja Svetog kralja Jovana Vladimira.

Čin osvećenja predvodio je Patrijarh jerusalimski Teofilo III, uz sasluženje Patrijarha srpskog Irineja, Arhiepiskopa Tirane i sve Albanije Anastasija, Arhiepiskopa ohridskog i Mitropolita skopskog Jovana, kao i predstavnika drugih pomjesnih pravoslavnih crkava.

Tom prilikom u sveti presto ugrađene su čestice moštiju Svetih mučenika iz Lavre Svetog Save Osvećenog, Svetih jasenovačkih mučenika i Svetog Jovana Vladimira, dok su svečanosti prisustvovali gosti iz pravoslavnog svijeta i veliki broj vjernika iz Crne Gore i regiona.

Foto & video: Dejan Vukić